Fɛn dilannenw daminɛcogo
Nakɔ kɔnɔ bɔgɔdaga ye minɛn ye min b’aw dɛmɛ ka aw ka nakɔ sogo mara ani k’a ɲɛnabɔ. Nakɔ kɔnɔ bɔgɔdaga suguya caman bɛ sɔrɔ sugu la, wa suguya kelen-kelen bɛɛ n’a nafa n’a dɛsɛ don. Nakɔ kɔnɔ bɔgɔdaga suguya min ka teli ka kɛ, o ye bɔgɔlan ye min bɛ sigi kogo kan, o bɛ se ka bila kogo kan walima duguma. Bolo minnu bɛ sigi kogo kan, olu sɔngɔ ka gɛlɛn ka tɛmɛ suguya tɔw kan, nka u bɛ nafa di u ma, n’o ye ka se ka bɔgɔdaga caman mara yɔrɔ fitinin dɔ la. Nakɔ kɔnɔ bɔgɔdaga suguya wɛrɛ ye bɔgɔlan ye min bɛ se ka kɔsegin, o bɛ se ka kɛ bololabaarakɛla ye walima a yɛrɛma. Bobine minnu bɛ se ka kɔsegin, olu ka nɔgɔn kosɛbɛ barisa u b’a to i bɛ se k’i ka tubabufura mara ani k’a lasegin nɔgɔya la k’a sɔrɔ i ma fiɲɛ bila a la sanfɛ walima ka jigin. A laban na, nakɔ kɔnɔ bɔgɔdaga minnu bɛ se ka ta, olu fana bɛ yen minnu bɛ se ka lamaga ni u mago bɛ u la.
Nafa min bɛ fɛn dilannenw na
Nakɔ kɔnɔ bɔgɔdaga ni wotoro ye fɛɛrɛ ɲuman ye walasa ka aw ka nakɔ sogo labɛn ani ka a labɛn. Baara ka nɔgɔn o bobine la, wa a bɛ na ni bololanɛgɛ ye min bɛ don a kɔnɔ walasa ka taa ni a ye nɔgɔya la. Wotoro fana ka nɔgɔn ka manɛwɛrɛ kɛ, wa a bɛ se ka i ka nakɔ kɔnɔ bɔgɔdaga mara.
Fɛn dilannenw Baarakɛcogo
Nakɔbaarakɛminɛnw ye minɛnw ye minnu nafa ka bon kosɛbɛ nakɔbaarakɛla walima dutigi o dutigi bolo min ka foro bɛ yen. Nakɔ kɔnɔ bɔgɔdaga ye minɛn nafama ye mɔgɔ o mɔgɔ bolo, nakɔ bɔgɔlan bɛ min bolo. Nakɔ kɔnɔ bɔgɔdaga suguya caman ni u cogoya caman bɛ sugu la, nka u bɛɛ bɛ baara kɛ ni kun kelen ye: ka aw ka bɔgɔdaga labɛn ani ka kɛ fɛn ye min tɛ ɲɔgɔn ta.
Fɛɛrɛ caman bɛ yen ka baara kɛ ni nakɔ kɔnɔ hose reel ye. Fɛɛrɛ min ka teli ka kɛ, o ye ka fiɲɛ bila dɔrɔn ka bɔgɔdaga lamini ni aw ye baara kɛ n’a ye ka ban. O bɛna a to hose kana sɔgɔsɔgɔ ani ka a to a labɛnnen don ka baara kɛ ni a ye siɲɛ wɛrɛ ni aw mago bɛ a la. Aw bɛ se fana ka baara kɛ ni nakɔ kɔnɔ bɔgɔdaga ye walasa ka aw ka bɔgɔdaga mara yɔrɔ la min tɛ sira kan. O nafa ka bon kosɛbɛ ni i ka foro fitinin dɔ bɛ i bolo walima ni i sigilen bɛ boon dɔ kɔnɔ, yɔrɔ min na yɔrɔ ka ca.
I mana a sugandi cogo o cogo ka baara kɛ n’i ka nakɔ kɔnɔ bɔgɔdaga ye, o ye minɛn nafama ye nakɔtigi walima dutigi o sotigi bolo min ka foro bɛ a bolo. Ikomi suguya ni cogoya caman bɛ sugu la, siga t’a la ko dɔ bɛna sɔrɔ min dafalen don i magow kama.
Gafe min bɛ baara kɛ ni fɛn dilannenw ye
Ni i delila ka nakɔko bɔgɔdaga ɲagaminen dɔ kunbɛn, i b’a dɔn o bɛ se ka i dusu tiɲɛ cogo min na. Nakɔ kɔnɔ bɔgɔdaga ɲuman bɛ se ka i ka ɲɛnamaya nɔgɔya kosɛbɛ ni i ye i ka tubabufura labɛn ka ɲɛ ani ka a to a tɛ ɲɔgɔn ta. Nin barokun in kɔnɔ, an bɛna a jira aw la cogo min na aw bɛ se ka nakɔ kɔnɔ bɔgɔdaga walima wotoro ɲuman sugandi aw magow kama ani ka laadilikan dɔw di aw ma baara kɛcogo kan.
Ni nakɔko bɔgɔlanw ko don, suguya fila bɛ yen: minnu bɛ wuli kogo walima kogo la, ani minnu sigilen bɛ duguma. A ka c’a la, wotoro minnu bɛ sigi kogo kan, olu sɔngɔ ka gɛlɛn, nka u fana bɛ to senna, wa u bɛ hose lakana ka ɲɛ ka bɔ fɛnw na. Ni aw ka foro ka dɔgɔ walima ni yɔrɔ danmadɔ bɛ aw bolo, bɔrɔ min bɛ sigi kogo kan, o bɛ se ka kɛ fɛɛrɛ ɲuman ye aw bolo. Dugukolo kan wotoroninw sɔngɔ man gɛlɛn, wa u bɛ se ka ta, o la, u ye sugandili ɲuman ye ni aw mago bɛ ka aw ka hose lamaga tuma caman na walima ni aw b’a fɛ ka taa n’a ye aw fɛ kanpaɲi taamaw na, a ɲɔgɔnnaw..
Aw mana nakɔ sogo bobine suguya o suguya sugandi, aw ye aw jija ka cikanw kalan ka ɲɛ sani aw ka u lajɛ ani ka baara kɛ ni u ye. O bɛna i dɛmɛ ka nafa caman sɔrɔ i ka sanni kura la ani ka i yɛrɛ tanga tiɲɛni si ma i ka nafolo la walima ka i yɛrɛ jogin.
Ɲininkaliw
J: Danfara jumɛn bɛ nakɔko bɔgɔlan ni wotoro cɛ?
A: Nakɔ bɔgɔlan ye minɛn ye min bɛ kɛ ka nakɔ bɔgɔdaga fiɲɛ bila ka a mara. Nakɔ kɔnɔ bɔgɔdaga wotoro ye fɛn ye min bɛ ni wotoro ye, min bɛ nakɔ sogo minɛ ani k’a mara.
J: Ne bɛ se ka bobine walima wotoro hakɛ bɛnnen sugandi cogo di ne magow kama?
A: Aw ye aw ka nakɔ kɔnɔ bɔgɔdaga janya jateminɛ ani aw bɛ fɛn marayɔrɔ hakɛ min sɔrɔ.
